Ornate stenen gedenkplaat met inscriptie op een rode bakstenen muur

Highlights

Langs het Spaarne: de Drostefabriek, De Adriaan en de Gravestenenbrug

Een chocoladefabriek die haar grondstoffen per schip ontving, een molen op een oude verdedigingstoren en een ophaalbrug voor voetgangers: langs het Spaarne krijgt de geschiedenis van Haarlem concrete vormen. Hieronder staan drie plekken aan het water, geen uitgewerkte wandelroute.

Volgens Routes in Noord-Holland was het Spaarne eeuwenlang belangrijk voor de stad. Langs het water werden goederen verhandeld, bier gebrouwen en schepen gebouwd. De fabriek en de molen hieronder laten zien hoe bedrijven het water gebruikten en hoe productiegebouwen een nieuwe bestemming kregen.

Prinsenbrug: zicht op de oude chocoladefabriek

Vanaf de Prinsenbrug is de voormalige Drostefabriek goed te bekijken. Volgens de beschrijving op Wandelnetwerk Noord-Holland vestigde Droste hier in 1890 een chocoladefabriek. De bron beschrijft hoe grondstoffen vanaf schepen op het fabrieksterrein konden worden gelost. Daarmee is dit een concrete plek om te begrijpen hoe het Spaarne als aanvoerroute voor bedrijven werkte.

Volgens dezelfde bron verhuisde de productie in 1986 naar Vaassen; in 1997 sloot de Haarlemse fabriek definitief. Het gebouw is daarna gerenoveerd en verbouwd tot appartementencomplex. Bij het complex is ook informatie over het bedrijf te lezen.

Molen De Adriaan: van verdediging naar productie

Molen De Adriaan staat direct aan het Spaarne. Volgens Wandelnetwerk Noord-Holland is de molen gebouwd op een oude verdedigingstoren en heeft hij achtereenvolgens als tras-, tabaks- en korenmolen gefunctioneerd. Eén plek vertelt daarmee over verschillende vormen van bedrijvigheid langs dezelfde rivier.

Wat je nu ziet, is niet de oorspronkelijke molen. Volgens dezelfde bron brandde die op 23 april 1932 bijna volledig af; de huidige Adriaan werd in 2002 herbouwd. De bron noemt ook het gebruik als museum, vergaderplek en trouwlocatie. Zo voegt de herbouw een nieuwe laag toe aan het verhaal: een voormalig productiegebouw dat tegenwoordig op andere manieren wordt gebruikt.

Gravestenenbrug: te voet over het Spaarne

De Gravestenenbrug is een stalen ophaalbrug voor voetgangers.

Uitgewerkte wandelingen langs het Spaarne

Voor uitgewerkte wandelingen zijn er het ommetje op Wandelnetwerk Noord-Holland en de beschrijving van Haarlem Monumentaal. Dit zijn afzonderlijke routes, niet de verbindingsroute tussen de drie plekken hierboven.

Illustratieve foto. Foto: Till Niermann, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons